Aktualności

24 lipca - wspomnienie bł. Jana Soretha, prezbitera, generała Zakonu Karmelitów

Data publikacji: czwartek, 24-07-2025

Jan Soreth urodził się w 1394 roku w pobliżu Caen w Normandii, wstąpił do klasztoru Karmelitów w swoim rodzinnym mieście jako młody człowiek. Wyświęcony na kapłana około 1417 roku, w Paryżu uzyskał licencjat z teologii w 1437 roku, a tytuł magistra 26 maja 1438 roku, po czym w 1439 roku został regensem studiów w klasztorze Karmelitów w Paryżu. W 1440 roku został wybrany przełożonym prowincji francuskiej, a w 1451 roku Przeorem Generalnym (Generałem) całego Zakonu. Stanowisko to piastował do śmierci (ponownie wybierany w latach 1456, 1462 i 1468). Papież Kalikst III (1455–1458) chciał, aby Jan został biskupem (a być może kardynałem), ale odmówił papieżowi, ponieważ chciał w pełni poświęcić się swojemu Zakonowi. W 1452 roku otrzymał honorowy tytuł magistra teologii w Padwie.

Jego działalność przypadła na moment wyludnienia Europy na skutek epidemii dżumy, zwanej „Czarną Śmiercią”, w wyniku czego spadła liczba powołań i członków Zakonu. Nastąpiło rozprzężenie i liczne odstępstwa od życia wspólnotowego. Zakonowi groził podział. Jan Soreth był niestrudzonym reformatorem, pracując nad przywróceniem Zakonowi czystości przestrzegania zasad. W tym celu przejrzyście objaśnił Regułę w piśmie Expositio paraenetica, a w 1462 roku zrewidował i wydał Konstytucje; wizytował prowincje i klasztory, przewodnicząc kapitułom i wydając statuty. Na mocy bulli papieskiej „Cum nulla” Mikołaja V z 1452 roku ustanowił Drugi Zakon, czyli karmelitanki. Gorliwie wspierał klasztory żeńskie, doceniając w ten sposób dzieło błogosławionej Franciszki z Amboise. Ponadto, na mocy wspomnianej bulli, nadzorował również powołanie Trzeciego Zakonu (Zakonu Świeckiego). Praktykował modlitwę, pokorę, pokutę i ubóstwo w sposób heroiczny i wzorowy. Przyciągnął do Zakonu wiele młodych mężczyzn i kobiet.

„Był człowiekiem niezwykle uzdolnionym zarówno w teologii, jak i w filozofii świeckiej, ale przede wszystkim, poza tymi darami, to jego pobożność i dobroć uczyniły go najchwalebniejszym i najznakomitszym reformatorem zakonu karmelitańskiego. Słowem i przykładem osiągnął ów dystans do świata, właściwy duszom wybranym. Był wzorem przestrzegania reguły i cnót chrześcijańskich”.

Zmarł na cholerę w Angers 25 lipca 1471 roku (często powtarzana historia o otruciu przez niezadowolonego zakonnika, który odmówił przyjęcia reformy, jest nieprawdziwa). Karmelita Battista Spagnoli, znany humanista, zadedykował mu elegię pośmiertną.

Został beatyfikowany przez Piusa IX 3 maja 1866 roku. Początkowo dzień wspomnienia liturgicznego przypadał na dzień śmierci, czyli 25 lipca, jednakże z racji przypadającego wtedy święta św. Jakuba apostoła, które stoi wyżej w hierarchii ważności, przeniesiono obchody na dzień wcześniejszy tj. 24 lipca.

W ikonografii przedstawiany jest z cyborium, na pamiątkę wydarzenia, które miało miejsce w Liege w 1468 roku, gdzie podczas zniszczenia miasta przez wojska Karola Śmiałego, księcia Burgundii i hrabiego Flandrii, rozwścieczony tłum wdarł się do kościoła św. Krzysztofa i rozrzucił konsekrowane hostie na ziemi. Jan bez lęku (choć z poważnym narażeniem życia) postąpił w tłum, zebrał hostie i zaniósł do kościoła karmelitów chroniąc je tym samym od zbeszczeszczenia i profanacji przez niegodziwców.

Polscy karmelici zawdzięczają mu powstanie osobnej prowincji czesko-polskiej, wyłonionej z prowincji saksońskiej w dniu 10 czerwca 1462.